انواع بازار را بشناسیم
یکی از بزرگترین مشکلات تولید کنندگان ، فروشندگان ، معامله گران یا به طور کلی تجار ایرانی عدم آشنایی با علم بازاریابی است . امروزه مهمترین معاونت در شرکتهای بزرگ دنیا معاونت بازاریابی (و نه بازرگانی) است و معاونتهای تولید و مالی و … در رده های بعدی قرار می گیرند . بحث خیلی مهمی که در بازاریابی و به خصوص بازارشناسی باید به آن توجه داشته باشیم ، شناخت انواع بازارها است .
یک برنامه بازاریابی تحت تاثیر چهارنوع ازساختارهای رقابتی قرار می گیرد که انواع بازار را بر طبق آن می توان تعیین کرد:
۱) رقابت کامل ومحض
بازار جایی است که تعدادی زیادی فروشنده، یک کالای مشابه را به فروش می رسانند و هیچ کدام آنقدر بزرگ نیستند که به تنهایی بر بازار اثر بگذارند، اگر هم یکی از بازار حذف شود اتفاق خاصی نمی افتد . به عنوان مثال : بازار تولیدات کشاورزی همچون میوه ها
۲) رقابت انحصاری
در اینجا هم تعدادی زیادی فروشنده یک کالای به خصوص داریم اما از نظر مشتری کالای هر فروشنده به نحوی از سایرین قابل تمایز است و فروشندگان هرکدام می کوشند تا منافعی متفاوت و برتر از رقبای خود به دست آورند. مثلا از طریق مارکهای مختلف یا سرویسهای پیشنهادی مناسبتر . برای مثال بازار پوشاک
۳) انحصارچندجانبه
یک ساختار بازار با تنها چند فروشنده بزرگ که بازاریابی محصولاتی مشابه را دارند و به همین دلیل تقریبا فروش کل یک صنعت توسط آنها صورت می پذیرد. در این بازار تعداد فروشندگان به حدی کم هست که رفتار هر یک بر رفتار سایرین هم تاثیر گذارد ( در میزان تولید و قیمت گذاری). برای مثال می توان از بازار سیمان و آلومینیوم و اتومبیل در ایران و بازار حمل ونقل هوایی و سیگار در سطح بین الملل نام برد .
۴) انحصارکامل
یک ساختار بازار که درآن تنها یک عرضه کننده برای محصولی خاص وجود داشته وهیچ جایگزین نزدیکی وجودندارد. هیچ کالای مشابه هم وجود ندارد که قیمت یا کیفتش تاثیری در میزان فروش صاحب انحصار داشته باشد .
به عنوان مثال در ایران بازار سیم کارت (تا سال پیش) و تامین گاز و الکتریسیته (دولت )
سوال من از دوستان عزیزی که وبلاگ را مطالعه می کنند این است : فکر می کنید فعالیت شما در کدام بازار(ها) قرار دارد و یا معمولا شما مشتری کدام بازار هستید ؟
نوشته شده در سه شنبه ۲۹ آبان ۱۳۸۶ در ۱:۰۱ ق.ظ و در زیرمجموعهی روزانه.
میتوانید پاسخها این نوشته را پیگیری کنید با RSS 2.0 خوراک.
میتوانید پاسخ دهید٬ یا بازتاب بفرستید از سایت خودتان.
آبان ۲۹م, ۱۳۸۶ در ۸:۳۴ ق.ظ
مطلب شما خیلی جدی بود جواب من هم خیلی جدی است:
فوق انحصار اشباع شده.
به این معنی که میشه یک بادکنک را باد کرد به به جای پراید به شما فروخت. شما مجبور هستید بخرید و پول زیادی پرداخت کنید و باید از خرید خودتون هم خوشحال باشید.
[پاسخ]
آبان ۲۹م, ۱۳۸۶ در ۱۰:۴۲ ق.ظ
هر قسمتی از محصولات در یکی از این بازارها میتونه قرار بگیره، مثلا در مورد سیستم سامایش درخشان صنعت، بازار با دو بازیگر عمده و چند بازیگر خرد شکل گرفته (البته سیستمهای خارجی هم وجود دارند اما نه چندان جدی) یعنی بازار این محصول انحصار چند جانبه است (البته این انحصار نه به علت رانت بلکه به علت نبودن رقیب جدی است)
بازار ایستگاههای اطلاعرسانی بازار رقابت انحصاری است
و بازار طراحی مهندسی بازار رقابت محض.
انحصار کامل هم که مخصوص دولت است! و نیازمند قوانین حمایتی برای بقا به صورت انحصار کامل دارد.
درست متوجه شده بودم؟
[پاسخ]
آبان ۲۹م, ۱۳۸۶ در ۱۱:۱۸ ق.ظ
محمد رضا جان مطالب در حوزه نظری و کاربردی علوم (به خصوص مدیریت و اقتصاد ) همانطور که اشاره کردی جدی است . نکته ای که می خواهم بگم اینه که این دسته بندی ها متعلق به شرایط بازار آزاد است ، اما متاسفانه در ایران که اقتصاد در انحصار دولت است (یا اگه بخوام تخفیف بدم دولت محور است) ما بیشتر با انحصار کامل روبرو هستیم که تو به خوبی بازار اتومبیل رو مثال زدی که البته در ایران مرز انحصار کامل و چند جانبه است (ایران خودرو، سایپا، پارس خودرو، بهمن و …)
صادق جان مرسی که اشاره داشتی سبد محصول یک شرکت می تونه محصولاتی در چند بازار داشته باشه و در جواب سوالم به خوبی از مثال استفاده کردی، چون ما در علوم انسانی همه چیز رو نسبی می بینیم و خیلی نمی تونیم بین همه مفاهیم خط کشی داشته باشیم، لذا مثال زدن یه کم سخته
[پاسخ]
آبان ۲۹م, ۱۳۸۶ در ۱۲:۱۶ ب.ظ
من بازاری رو تو ایران میشناسم که در دو مرحله انحصار شده و اونم بازار آهنه
مرحله اول تولید کننده اصلی یعنی ذوب آهن اصفهان و انحصار کامل
مرحله دوم دلالان اصلی که تعدادشون به انگشتهای دست هم نمیرسه و انحصار چند جانبه ایجاد کردن
و جدیدا هم وارداتش که تا حدی باعث رکود بازار شد
[پاسخ]
آبان ۲۹م, ۱۳۸۶ در ۳:۱۶ ب.ظ
یه بازار هم هست که از تولید تا مصرف و مصرف درآمدش انحصاری است! بازار نفت!
[پاسخ]